2024/04/15. Даваа гараг Дугаар: #2979

СЭТГЭЛИЙН ДАРХЛАА

Амьсгал давчдаж зүрх дэлсэх, хөлрөх нь байнга, хүчтэй илэрч байвал "сэтгэл түгших эмгэг" байх боломжтой

— Ч.Баяржаргал   2023 оны 10 сарын 25

Сэтгэл түгших эмгэгийн талаар та хэр үнэн бодит мэдээлэлтэй вэ? 

Ямар нэг нөхцөл байдал, үйл явдлын улмаас айдас, түгшүүр төрөх нь хэвийн хариу урвал байж болно. Нөгөөтээгүүр сэтгэл түгших эмгэгийн үеийн түгшүүрт байдал хэвийн хариу урвалаас юугаараа ялгаатайг мэдэх нь чухал. Олон хүн сэтгэл түгших эмгэгийн үед биед илэрч буй шинж тэмдэг, зовуурийн дагуу шалтгаанаа олох гэж зүрх, мэдрэл, дотрын гэх мэт бие махбодын талаасаа эмч эмнэлгээр үзүүлж онош нь тогтоогдохгүй цаг хугацаа алддаг байна. 

Сэтгэл түгших эмгэг нь хүүхэд болон өсвөр үе, насанд хүрэгчдийн дунд зонхилон тохиолдох сэтгэцийн эмгэгүүдийн нэг. Хэн ч энэ эмгэгт өртөж болно. ДЭМБ-ын мэдээгээр "Сэтгэл түгших эмгэг нь хөдөлмөрийн чадвар алдалтад хүргэдэг зургаа дахь шалтгаан бөгөөд хүний амьдралын чанарыг бууруулдаг, архаг явцтай сэтгэцийн байдал" хэмээн тодорхойлсон байдаг. 

Ихэнхдээ удаан хугацаагаар үргэлжилж, өдөр тутмын үйл ажиллагаанд илэрхий хүндрэл бэрхшээл учруулдаг хор уршигтай бөгөөд тоохгүй орхиж үл болно. 

Дэлхий дахинд хүн амьдралынхаа туршид сэтгэл түгших эмгэгээр өвдөх эрсдэл 18.6- 32.6% гэсэн тооцоо судалгаа бий.

Өдөр тутмын амьдралдаа хүмүүс сэтгэл түгшилттэй байнга нүүр тулгардаг. Харин хэвийн сэтгэл түгшилт, сэтгэл түгших эмгэг хоёрын ялгаа юу вэ? 

Сэтгэл түгших эмгэг нь дотроо 40 гаруй эмгэг хэлбэртэй. 

Юунд санаа зовж байгаагаа мэдэхгүй зүрх дэлсэх, айдсын мэдрэмж төрөх, айх ёсгүй зүйлээс ч айх байдал хэдэн сараар үргэлжилбэл сэтгэл түгших эмгэг болдог. 

Санаа зовох, сэтгэл түгших нь ихсэж, олон зүйлд санаа зовох, стресс даах чадваргүй болж зүрх дэлсэх, амьсгалахад саадтай болох, хоолой боох гэж байгаа мэт санагдах, хөлрөх, гар хөл чичрэх, толгой эргэх шинж тэмдгүүд нь хүчтэй, байнга илэрч байвал сэтгэл түгших эмгэг үүссэн гэж үзнэ. 

Харин дээрх шинж тэмдгүүд ямар нэг үйл явдал, гадны хүчин зүйлийн нөлөөгөөр илрээд богино хугацаанд арилж байвал хэвийн сэтгэл түгшилт гэж ойлгож болно. 

Сэтгэл түгших эмгэг үүсэх шалтгаан ба оношилгоо

Ямар ч эмгэг маш олон зүйл бүрэлдэж байж үүсдэг. Сэтгэл түгших эмгэгт удамшиж буй хандлага ажиглагдсан. Мөн хувь хүний зан чанар ч нөлөөлнө. Өөр нэг шалтгаан нь тархины химийн байдал болон хооллолт. Гэх  мэт олон шалтгаантай тул нарийн мэргэжлийн сэтгэцийн эмчид хандан үнэхээр энэ төрлийн эмгэг байгаа эсэхийг оношлуулах шаардлагатай. Үүнтэй холбоотой сонирхолтой судалгаа гэвэл,

Сэтгэл түгших эмгэгтэй хүмүүс, эрүүл хүмүүстэй харьцуулахад 3-5 дахин илүү эмнэлгээр үйлчлүүлдэг. 

Учир нь амьсгал нь давчдаж, зүрх нь дэлсэн,  бие нь хөлөрч, дээшээ халуун оргиж, толгой эргэх үед үүнийг бие махбодын өвчинтэй андуурч эмнэлэгт ханддаг байна. Тэгэхдээ зүрхний, чих хамар хоолойн гээд сэтгэл түгшилтийн үед илэрч буй шинж тэмдэг бүрийнхээ дагуу эмч дээр очдог. Мэс заслын эмчид ч ханддаг тохиолдол бий. Тэгээд өвчин эмгэг байхгүй эрүүл байна гэхээр ламдаж, бөөдөөд эцэс сүүлд нь сэтгэл зүйч, сэтгэцийн эмчид ханддаг байдал ажиглагддаг. 

Өөрөөр хэлбэл эхэнд нь хандах ёстой мэргэжилтэндээ хамгийн сүүлд нь очиж байгаа юм. Ингэж цаг алдах нь сэтгэл түгших эмгэгийн эдгэрэх хугацааг хойшлуулж, сэтгэл гутрал, нойргүйдэл, зарим тохолдолд амиа хорлох зэрэг хүндрэлд хүргэдэг аюултай.

Та "Сэтгэл түгших эмгэг"-ийн талаар илүү дэлгэрэнгүй мэдээллийг ЭНД ДАРЖ уншаарай. 


Хуваалцах



Тод тусгал

Холбоотой

Амиа хорлолтоос урьдчилан сэргийлэх чиглэлээр ЕБС-ийн сэтгэл зүйчдийг чадавхжуулах хөтөлбөр хэрэгжиж байна

Австралийн Элчин сайдын яам, Австралийн Сайн дурын сангийн дэмжлэгтэйгээр "Шинэ Эхлэл" ТББ-иас өсвөр насны хүүхдийн сэтгэцийн эрүүл мэнд болон амиа хорлолтоос урьдчилан сэргийлэх “Гэрэлт-Эргэлт” цогц хөтөлбөрийг хэрэгжүүлж... Дэлгэрэнгүй

— Ч.Баяржаргал   2024 оны 04 сарын 12

Гамшгийн үеийн сэтгэл зүйн асуудал сар, жилээр үргэлжилбэл нойрны хямрал, сэтгэл түгшил, гутралд орох эрсдэлтэй

Гамшгийн үеийн сэтгэл зүй, гамшигт өртсөн хүний бие болон сэтгэл зүйд үзүүлэх сөрөг нөлөө, түүнийг хэрхэн даван туулах, гамшгийн үеийн бэлэн байдлын талаар СЭМҮТ-ийн  их эмч (тэргүүлэх зэрэгтэй), Клиникийн профессор Д.Дэжидмаатай... Дэлгэрэнгүй

— Ч.Баяржаргал   2024 оны 04 сарын 04

Санал болгох

D вирусийн эмчилгээний булевиртид эмийг татвараас чөлөөлөх тухай хуулийн төслийг УИХ-д өргөн мэдүүлэв

Эрүүл мэндийн сайд С.Чинзориг Гепатитын D вирусийн эмчилгээнд хэрэглэх зорилгоор импортлох Булевиртид эмийг Нэмэгдсэн өртгийн албан татвараас чөлөөлөх тухай, Гаалийн албан татвараас чөлөөлөх тухай хуулийн төслүүдийг /2024-04-12/ УИХ-ын дарга... Дэлгэрэнгүй

— Ч.Баяржаргал   1 цагийн өмнө

Цасан болон шороон шуурга шуурч, эрс хүйтрэхийг онцгойлон анхааруулж байна

Дохио!!! Цаг агаарын аюултай үзэгдлээс сэрэмжлүүлэх мэдээ:12-13-нд шилжих шөнө Увсын зүүн, Завхан, Говь-Алтайн хойд хэсгээр цасан шуурга шуурч, Говь-Алтайн нутгаар салхи секундэд 18-20 метр, зарим үед секундэд 24 метрийг давж ширүүснэ.13-ны өдөр... Дэлгэрэнгүй

— Ч.Баяржаргал   2024 оны 04 сарын 12